Bra Boys; Sons of Beaches

Voormalig profsurfer Sunny Abberton groeide samen met zijn drie broers op in Maroubra, een arme en criminele buitenwijk van Sydney. Om zowel thuis als op straat het hoofd boven water te houden, sloten de broers zich aan bij de Bra Boys, een hechte en beruchte ‘surf gang’ die vaak bij openbare geweldpleging betrokken is. In de controversiële documentaire ‘Bra Boys’, geregisseerd door Sunny en vertelt door landgenoot Russell Crowe, zie je hoe surfen sommige ‘jongens’ heeft geholpen om niet aan drugs en criminaliteit ten onder te gaan.



De Australische Abberton Broers - voormalig surf prof Sunny, big wave surfers Koby en Jai - die je in de documentaire ‘Bra Boys’ ziet, zijn ‘born and raised’ in de buitenwijk Maroubra, op een steenworp afstand van Maroubra Beach, een van de beste surf breaks van Australië. Maroubra - Aboriginal voor winderige plek - staat echter vooral bekend als een arme buurt waar staatbendes en drugsdealers het voor het zeggen hebben en waar schiet- en steekpartijen aan de orde van de dag zijn. Eén zo’n bende is de vierhonderd man sterke Bra Boys (Bra komt van MarouBRA). Hoewel de ‘boys’ zichzelf als een surf ‘tribe’ zien, worden ze door de buitenwereld steevast als een keiharde ‘gang’ afgeschilderd. Sunny wil met zijn documentaire vooral aantonen dat dit negatieve beeld niet klopt.

"Hoewel surfen een belangrijke rol in de documentaire speelt, wil ik vooral laten zien hoe wij dankzij de sport aan heroïneverslaafde ouders, armoede, criminaliteit en de gevangenis zijn ontsnapt,”aldus Sunny. “Surfen was voor ons de enige uitweg. Op het strand en in de golven voelden we ons thuis. We werden opgenomen door de Bra Boys. Het strand fungeerde als een moeder, de Boys als een gezin,” vertelt Sunny. “Verder zie je in de film hoe surfen al generaties lang door de lokale autoriteiten wordt onderdrukt. In het buitenland staat Australië bekend als het surfparadijs, in Maroubra worden surfers echter als uitschot behandeld. In de ogen van de lokale autoriteiten zijn wij het laagste van het laagste. We hebben hier al de meest bizarre wetten gehad om ons het surfen onmogelijk te maken. Zo was het vroeger verboden om tijdens werkuren in het water te gaan. Er is zelfs een wet geweest die surfers verplichte om een soort rok te dragen. Doordat we niet als surfers worden gerespecteerd, hebben we sinds onze jeugd problemen met de autoriteiten.”

“Blood is thicker than water”

Na het zien van de documentaire kom je er achter dat de Bra Boys meer dan “problemen met de autoriteiten” hebben. De getatoeëerde, de woorden ‘Bra Boys’ en het nummer ‘2035’ (de postcode van Maroubra) staan met inkt op hun lijven geschreven, zijn de afgelopen jaren regelmatig negatief in het Australische nieuws geweest. Zo raakten in 2002 honderdzestig Bra Boys tijdens een feestje slaags met lokale politieagenten. Toen de rook optrok, lagen dertig agenten gewond op de grond liggen. Verschillende Boys werden later voor deze knokpartij veroordeeld. Een jaar later werd Jai Abberton opgepakt voor de moord op onderwereldfiguur, en mede-Bra Boy, Tony Hines. In eerste instantie werd bewezen dat Jai schuldig was aan de dood van Hines en zijn met kogels doorzeefde lichaam in zee had gedumpt. Na drie jaar opsluiting werd Jai alsnog onverwacht vrijgesproken omdat de jury het bewezen achtte dat hij uit zelfverdediging had gehandeld. Ondertussen leek het erop dat broer Koby, volgens velen het grootste Australische surftalent ooit, zijn surf short voor gevangeniskleding kon verruilen. Doordat hij niet mee wilde werken aan het moordonderzoek tegen zijn broer hing hem een gevangenisstraf van 14 jaar boven het hoofd. Koby, die ‘My Brother’s Keeper’ rondom zijn nek heeft getatoeëerd, lapte zijn kleine broertje er echter niet bij. Koby: “Blood is thicker than water in ons geval, er bestaat geen hechtere band dan tussen mij en mijn broers. Dit komt omdat we geen steun van onze verslaafde moeder of van onze stiefvader – een veroordeelde bankovervaller – hoefden te verwachten. Op mijn twaalfde kwam ik thuis terwijl mijn moeder en stiefvader heroïne aan het spuiten waren. Toen ik eiste dat hij zou vetrekken, kreeg ik er van lang met een honkbalknuppel. Ik ben de deur uitgestrompeld en nooit meer teruggekomen. Vanaf dat moment heb ik al mijn energie in surfen gestopt.” In de documentaire zie je hoe de broers vrijwel meteen na hun emotionele hereniging hun koffers pakken om richting een van de meest gevreesde golven ter wereld, de nietsontziende Cyclops, te vertrekken. Het is voor hun deel enige manier om problemen van zich af te spoelen. Hoewel een ‘wipe out’ op Cyclops praktisch gelijk staat aan zelfmoord, voelen de broers zich hier door hun bikkelharde overlevingsinstinct juist als een vis in het water. Ook nu blijkt ‘blood’ ticker than water’ te zijn. Koby haalt namelijk zijn pols open en ondanks dat zijn bloed het water roodkleurt, wil hij niet opgeven, ook al wemelt het er van de haaien.

Met koppen als ‘Surf Short Maffia’, ‘Sons of Beaches’ en ‘What's Up, Bra’ worden de Bra Boys in de media neergezet als asociale surfers

Ondanks de slechte reputatie, of misschien wel dankzij, deed Sunny’s regiedebuut vorig jaar onverwacht de Australische bioscoopkassa’s rinkelen. Al na een paar weken stond de teller op 900.000 dollar. Hiermee was de surffilm en is het de best verkopende (niet-Imax) documentaire ooit. Meteen barstte er een storm van kritiek in Australië los. De film zou alleen de kant van de Bra Boys vertellen en een verheerlijking van geweld zijn. Met koppen als ‘Surf Short Maffia’, ‘Sons of Beaches’ en ‘What's Up, Bra’ worden de Boys neergezet als asociale surfers die niemand anders op hun strand en golven – een golf in de buurt heet zelfs ‘Ours’ – dulden. Daarnaast zouden ze geen onschuldige ‘tribe’ zijn, maar nietsontziende bendeleden die nauwe banden met de onderwereld onderhouden. Sonny verklaarde na het uitkomen van de film dat hij zijn vrienden zeker niet als engeltjes heeft neergezet. “Ik heb alleen maar willen zeggen: dit is ons verhaal en dit is hoe we zijn opgegroeid. Ik vraag je niet om van ons te houden, of om ons te haten. Natuurlijk is Maroubra Beach niet alleen voor ‘locals only’, maar we vragen wel aan andere surfers of ze onze gebruiken en tradities willen respecteren. Doen ze dit niet, dan vallen er inderdaad wel eens klappen. Wij hebben dit recht van spreken verdiend omdat we hier al ons hele leven wonen. Tijdens het filmen heb ik de politie en de lokale overheid gevraagd of ze hun zegje wilden doen. Voor het totale plaatje had ik het zelfs mooi gevonden als ze negatieve dingen over ons hadden gezegd. Ze wilden helaas niet meewerken. Ik hoop dat mensen na het kijken vooral het positieve verhaal achter de Bra Boys hebben opgepikt; de sterke band tussen de surfers, de vriendschap en de gemeenschapszin in de buurt. Helaas zien de meeste media dit niet. Ik lees vaak dingen over ons terug die echt nergens op slaan en gewoonweg niet waar zijn.”

Ondanks de Australische kritieken ging de documentaire overzees en won vervolgens verschillende internationale filmprijzen

Ondanks de Australische kritieken ging de documentaire overzees en won vervolgens verschillende internationale filmprijzen, waaronder ‘Best Documentary’ op het Amerikaanse X-Dance Festival – de actiesport spin-off van Robert Redford’s beroemde Sundance Festival. De broers surfen inmiddels mee op de vloedgolf van succes en worden overal gevraagd om hun verhaal te vertellen. Zelf surfmerken staan te trappelen om een graantje van dit onverwachte succes mee te pikken. Alsof dit nog niet genoeg is, doet acteur Russel Crowe – hij kocht in 2006 een rugbyclub in Syndey en was zodoende regelmatig op Maroubra Beach, waar hij in contact kwam met Sunny, te vinden - er op dit moment alles aan om het verhaal aan Hollywood te verkopen.

Mijn mening over de documentaire? Is het een verheerlijking van geweld? Is Sunny’s verhaal over zijn ‘jongens’ eenzijdig? Zijn de Bra Boys een notoire surfbende? Is het een film die je gezien moet hebben? Hoewel de kwaliteit van de (archief)beelden niet altijd even top is en de focus op de familie Abberton verdacht veel weg van heeft van persoonsverheerlijking, was ik toch gefascineerd door deze low budget film. Het was alsof ik naar een ongepolijste versie van de kaskraker ‘Point Break’ zat te kijken. Net als in deze surfklassieker het geval is, zie je in Bra Boys surfers die elkaar door dik en dun steunen en geen golf te hoog gaat. Natuurlijk geeft de film een eenzijdig beeld van deze surfende ‘tribe’, maar wat wil je met Sunny Abberton als schijver en regisseur? Voor een eerste poging vond ik Bra Boys in ieder geval niet slecht en ik ben dan ook benieuwd naar de Hollywoodversie van deze documentaire.

braboysfilm.com