Jaws valt aan

Jaws is een torenhoge golf voor de kust van Maui. Door z’n bottenbrekende kracht wordt de golf door velen gezien als een van de gevaarlijkste op deze planeet. Toch oefent de golf al sinds het begin van de jaren ’90 een magische aantrekkingskracht uit op de beste surfers ter wereld.


Door reportages in Amerikaanse bladen zoals National Geographic en Outside magazine en documentaires op Discovery Channel werd de golf bij het grote (surf) publiek bekend. Het gevolg hiervan is dat Jaws tegenwoordig wordt overspoeld door surfers die niet de ervaring én de vaardigheden hebben om het monster te temmen.


Al in het begin van de jaren ’70 probeerden de eerste surfers tevergeefs om van Peahi (Hawaiiaanse naam voor Jaws) af te surfen. Het waren echter windsurfers die er eind jaren ’80 in slaagden om zonder kleerscheuren de imposante watermuur te overmeesteren. ‘Big wave’ surfer Dave Kalama was een van de eersten die oog in oog met de monstergolf stond. “Op een dag in 1988 besloot ik om met een paar vrienden richting Jaws te surfen. Toen we daar aankwamen stokte de adem in m’n keel. Voor ons verrees een golf van bijna vijftien meter uit het water. Zoiets indrukwekkends had ik nog nooit gezien.” In de jaren ’90 werd Jaws opnieuw door surfers bezocht, dit keer waren ze gewapend met jetski’s en tow-in surfboards. Alleen met behulp van de nodige pk’s konden de tow-in surfers zich achter een touw in de voortrazende golf laten trekken.


Onder deze pioniers bevonden zich onder andere allround watersporters zoals Laird Hamilton en Pete Cabrinha. ”Jaws heeft mijn kijk op de wereld veranderd. Zaken die ik eerst belangrijk vond, leken na het surfen van Jaws niet meer zo belangrijk,” aldus Hamilton. Ook Cabrinha is deze mening toegedaan. “Jaws is een monster waarvoor je alleen maar respect kunt hebben. Als je fysiek en mentaal niet sterk genoeg bent, dan eet Jaws je met huid en haar op. Ik surf alleen op Jaws als ik me goed voel en met mensen die ik voor de volle honderd procent vertrouw.” Een grote groep surfers denkt hier tegenwoordig heel anders over. Aangespoord door reportages in surfbladen en tv-documentaires worden ze als een magneet naar Jaws aangetrokken. Big wave surfer Hamilton maakt zich zorgen: “Het zal niet lang meer duren voordat Jaws z’n tanden laat zien en een slachtoffer maakt.”


Het monster getemd?
Volgens Laird Hamilton, als lid van de originele ‘strapped crew’ een van de eerste surfers die Jaws al in meer dan tien jaar geleden afreed, hebben de huidige surfers geen respect meer voor de unieke golf. “Wij hadden in het begin de golf helemaal voor onszelf. Ik vind het logisch dat er nu veel meer surfers op Jaws te vinden zijn en dat we soms op elkaar moeten wachten. Wat ik wel erg vind is dat er nu ook allerlei mensen ronddobberen die eigenlijk niet de benodigde vaardigheden hebben om op zo’n ontzagwekkende golf te surfen. We hebben het namelijk wel over Peahi, een monstergolf. Als je Peahi niet respecteert, dan vertel je het domweg niet na. En dat is precies wat er nu gebeurd. Jaws is veranderd in een soort Mount Everst voor golfsurfers, het is een soort statussymbool geworden. Hierdoor is het een groot druk circus van surfers, jet skiërs, boten en cameramensen. Net zoals de top van Everst dankzij allerlei hulpmiddelen zoals gidsen en zuurstofflessen binnen handbereik van onervaren klimmers is gekomen, hebben jetski’s en touwen ervoor gezorgd dat ook de mindere goden Jaws kunnen ervaren. Het enige dat ze hoeven te doen is het touw te pakken, de golf afrijden en vervolgens weer op een van de talloze jetski’s te klauteren.”

Een paar jaar geleden kwam de nachtmerrie van de ‘oude’ pioniers bijna uit. Dankzij winterstormen in de buurt van Alaska waren de golven bij Jaws huizenhoog. Zo’n dertig surfers en dertig jetski’s plus een fiks aantal cameramensen lagen in het water. Net op het moment dat een Maui local het touw losliet, knalde z’n jetski-partner bovenop een andere jetski. Gebroken ribben en inwendige kneuzingen waren het gevolg en de mannen moesten met gevaar voor eigen leven door een helikopter worden gered. Toch lijkt het ongeluk geen invloed te hebben gehad op de aantrekkingskracht van Jaws. Hamilton. “Surfers willen gewoon kunnen zeggen dat ze Jaws hebben gesurft. Waarschijnlijk hopen ze ook op media aandacht en misschien wel een eventueel sponsorcontract. Dit is precies de reden waarom ik geen voorstander ben van wedstrijden op Jaws.” Ook Kalama vindt het een levensgevaarlijke vorm van wedstrijdsport. “Je gaat toch ook geen klimwedstrijd op de Mount Everest houden?”

Voorkomen van een nachtmerrie
De ontdekkers van Jaws zien het als hun plicht om surfers te waarschuwen voor de immense kracht van Jaws. Of in de woorden van Kalama: “Als je door Jaws wordt gegrepen dan is het alsof je aan alle kanten door Sumoworstelaars uit elkaar wordt getrokken.” Ze vinden zelfs dat het surfen op de golf aan banden moet worden gelegd. De Hawaiiaanse overheid probeert orde in de chaos te scheppen door tow-surfers en hun jetski helpers verplicht een tien uur durende ‘zee-veiligheidscursus’ te geven. Kalama ziet hier weinig heil in. “Het is een theoretische cursus, de deelnemers komen het klaslokaal niet eens uit. Dat is toch te belachelijk voor woorden.” Hamilton denkt ook dat diploma’s of certificaten niet zullen helpen. “Je laat toch ook iemand met een normaal rijbewijs geen grote truck vol met gevaarlijke stoffen vervoeren?”

“Uiteindelijk heeft de oceaan altijd het laatste woord. Ik hoop maar dat we een eind aan dit gekkenhuis kunnen maken voordat Peahi het voor ons doet.”



JAWS
Een paar keer per jaar vinden stormdeiningen vanaf Alaska hun weg naar het Hawaiiaanse eiland Maui. Zo’n achthonderd meter uit de kust van dit eiland ligt een plek die door de ‘locals’ Jaws wordt genoemd. Hier zorgt een ondiep rif ervoor dat de onschuldige deining in een huizenhoge golf verandert. De waterreus kan op goede dagen een hoogte van ruim twintig meter bereiken en met een snelheid van bijna vijftig kilometer per uur richting het strand razen. Doordat het water in de buurt van Jaws bezaaid is met rosten, is het voor surfers onmogelijk om vanaf de kant richting de golf te peddelen. Alleen door het gebruik van jetski’s en boten kunnen ze gehoor aan de lokroep van de magische golf geven.


info:
www.maui.net