Floortje Dessing - Salt#1-2008

Ik vraag me regelmatig af hoe mijn leven zou zijn verlopen als ik ergens buiten Europa geboren zou zijn, bijvoorbeeld in Afrika of het Midden Oosten.

Ik heb een enorme vrijheidsdrang, gecombineerd met een redelijk eigenwijs karakter (ook wel ‘koppig’ genoemd). Doordat mijn wieg ooit in Nederland heeft gestaan, heb ik me met deze eigenschappen kunnen ontwikkelen tot wie ik nu ben: een (kleine) ondernemer, maar ook wereldreiziger, die niet getrouwd is en redelijk ongebonden, afgezien van een hypotheek en nog wat van die praktische zaken. Ik heb in principe de mogelijkheid om te doen en te laten waar ik zin in heb, zonder daarbij gehinderd of veroordeeld te worden.

Maar wat zou er van mij geworden zijn als ik niet in al die vrijheid was opgegroeid? Hoe had mijn leven er bijvoorbeeld uitgezien als ik in Turkmenistan was geboren, waar ik vorige maand was? Turkmenistan, dat ten noorden van Iran ligt, heeft jarenlang geleefd onder het juk van Turkmenbashi, een totalitaire alleenheerser die pas een jaar geleden overleden is. Onder zijn bewind moesten vrouwen zich vooral bezighouden met de traditionele taken als het huishouden en de kinderen en was een succesvolle loopbaan ondenkbaar.
De reden dat ik juist dit land noem is een ontmoeting die ik daar had met een journaliste in de hoofdstad Ashgabat. Voor mijn reisprogramma ‘3 op reis’ trokken we een week door het land, waarbij we eindigden in de hoofdstad. Op de laatste avond werden we gebeld door iemand van de staatstelevisie met de vraag of ik een interview wilde geven over onze reis.
Die avond zat ik netjes klaar in de foyer van het hotel en op de afgesproken tijd kwam er een filmploeg binnen lopen, samen met de presentatrice. De vrouw was ongeveer mijn leeftijd, had prachtig donker haar en zachte bruine ogen. Ze was traditioneel gekleed in een jurk met een gebloemde hoofddoek. We namen plaats aan een klein tafeltje en begonnen het gesprek: een stuk of wat verplichte vragen die vooral tot doel hadden mij te laten zeggen hoe ‘fantastisch’ we dit land wel niet vonden. Maar zodra de camera uit ging, draaide ze zich naar mij toe en begon mij uitgebreid, en op haast samenzweerderige toon, uit te horen over mijn leven: waar woonde ik, hoe oud was ik, had ik kinderen, hoe lang had ik deze baan, enzovoorts. Alles maar dan ook álles wilde ze weten, ze hing aan mijn lippen, zo hongerig was ze naar informatie. Jarenlang waren buitenlanders, en al helemaal vrouwelijke journalisten, een onbekend verschijnsel in dit land en dus greep ze nu direct haar kans. Ze vertelde me dat haar baan als journaliste eigenlijk weinig voorstelde, meer dan wat lege, oppervlakkige onderwerpjes aanraken zat er niet in. Het was al een wonder dat ze dit bereikt had. Zuchtend vertelde ze me hoe ze ervan kon dromen om onafhankelijk te kunnen zijn, de mogelijkheid te hebben om te reizen en zelf keuzes te kunnen maken. Allemaal zaken die voor mij zo gewoon zijn. Ik kon niet anders dan heel lang met haar praten en hopen dat er in de toekomst toch meer mogelijkheden voor haar zouden komen, en als dat niet meer zou lukken, voor haar kinderen.

Toen ik die avond weer in mijn bed lag, moest ik nog steeds aan haar denken, en probeerde ik me voor te stellen hoe het zou zijn als ik hier was geboren en had moeten leven met de beperkingen. Grote kans dat ik gek was geworden. En toen ik de volgende ochtend weer mijn koffer pakte en de bus in stapte om het vervolg van onze reis te draaien, kon ik alleen maar intens blij zijn dat ik weer aan de slag kon...

Floortje Dessing is wekelijks te zien in het programma ‘3 op reis’, een coproductie van LLiNK en de KRO. Lees haar dagboek op 3opreis.nl

Wait for it...